CNC-verspaner werven die zelf programmeert, opspant en meet

Van tekening tot goedgekeurd eerste stuk: het werk van een CNC-verspaner

Een CNC-verspaner krijgt een werktekening en bedenkt zelf hoe het onderdeel gemaakt wordt: in welke volgorde, met welke opspanning, met welke frezen of beitels en met welke snijwaarden. Daarna schrijft hij het programma aan de machine of werkt een programma uit het CAM-systeem bij, stelt de nulpunten en gereedschaplengtes in, draait het eerste stuk en meet dat na voordat de rest volgt.

Bij enkelstuks en kleine series gebeurt dat meerdere keren per dag. Daardoor is instellen en programmeren het grootste deel van zijn werk en draait de machine maar een deel van de tijd. Dat is precies het verschil met de CNC-operator, die een ingesteld programma bewaakt in serieproductie.

Frezen of draaien, drie of vijf assen: kies het profiel vooraf

Onder CNC-verspaner vallen minstens vier profielen. Een CNC-frezer op een drieassige machine maakt prismatische delen. Een frezer op een vijfassig bewerkingscentrum maakt complexe vormen in één opspanning. Een CNC-draaier werkt aan ronde delen, vaak met aangedreven gereedschap. En op een draai-freescentrum komen beide samen.

Een frezer wordt niet in een maand draaier en andersom. Wie in de vacature "frezen en draaien" vraagt terwijl het werk voor negentig procent frezen is, schrikt goede frezers af die denken dat ze tekortschieten. Bepaal ook of u 3+2 bewerkt of echt simultaan vijfassig. Simultaan werk vraagt meer CAM-kennis en een ander salaris.

Heidenhain, Fanuc of Sinumerik: welke kennis hard is

De besturing is voor een verspaner zijn moedertaal. Iemand die tien jaar op Heidenhain werkte, programmeert daar in dialoog razendsnel, maar heeft op een Fanuc met G-code eerst tijd nodig. Dat is aan te leren, maar kost in de eerste maanden productie. Noem daarom de besturingen van uw machinepark in de vacature en bepaal welke echt hard is.

Echt hard zijn: tekening lezen inclusief vorm- en plaatstoleranties, meten met micrometer, hoogtemeter en meetklokken, en materiaalkennis van RVS, aluminium of gereedschapstaal. Aan te leren zijn uw CAM-pakket, de specifieke machines, een 3D-meetmachine en uw kwaliteitssysteem. Een mbo-diploma in de richting verspaning of metaal is gebruikelijk, maar een vakman zonder papieren met een sterk portfolio aan werkstukken is vaak beter.

Een tekening op tafel en een proefstuk: zo selecteren wij

Op een cv staat "CNC-frezen, Heidenhain, 5-assig". Wat u niet ziet: kan hij een lastig werkstuk zelf voorbereiden, of werkte hij altijd met programma's van een ander? Daarom leggen wij in het vakgesprek een tekening voor. Hoe zou u dit opspannen? Welke bewerking doet u eerst en waarom? Hoe haalt u deze vlakheid? Wat doet u als het eerste stuk twee honderdste afwijkt?

Bij u adviseren wij een rondgang door de werkplaats met de chef en, als het kan, een proefdagdeel waarin de kandidaat een eenvoudig proefstuk maakt. Kijk daarbij ook naar hoe hij meet en noteert. Meer over vakinhoudelijk beoordelen staat op een technische kandidaat beoordelen.

Waar een vacature voor verspaners stukloopt

• Verspaner en operator verwarren. Wie een programmeur vraagt voor seriewerk, verliest hem binnen een jaar aan verveling.
• Elke besturing eisen. Vraag de besturing die u het meest gebruikt, de rest leert iemand bij.
• Het machinepark niet noemen. Voor een verspaner is dat de eerste vraag, en een vacature zonder merken en asaantallen oogt als lopende bandwerk.
• Een salaris onder de markt voor zelfstandig programmeren. Dan komen alleen instellers.

Een laatste fout is werving pas starten als de huidige verspaner al weg is. Een ervaren vakman die zijn kennis kan overdragen aan zijn opvolger is veel waard. Begin bij een aangekondigd pensioen dus ruim op tijd.

Doorlooptijd en de rol van de opzegtermijn

Voor een CNC-verspaner rekenen wij op 6 tot 12 weken van intake tot getekend contract. De groep is klein en vrijwel iedereen moet benaderd worden in plaats van dat hij reageert. Daarna volgt de opzegtermijn, meestal een maand. Een verspaner die zijn werkgever niet in de steek wil laten, maakt vaak eerst lopende orders af.

Wat versnelt: een bezoek aan de werkplaats snel na het eerste gesprek, een duidelijk salarisbod en een chef die zelf het vakgesprek voert. Wat vertraagt: een lang intern besluit en een zoekgebied dat te klein is. Werkt u in Zuidoost-Brabant, lees dan ook technisch personeel werven in Eindhoven. Zoekt u eerder iemand die machines bouwt dan bewerkt, dan past machinebouwers werven beter.